Śpiewam za wysoko albo za nisko: znajdź wygodną tonację

„Ta piosenka jest za wysoka” to konkret do sprawdzenia, nie ocena całego głosu. Problem może dotyczyć jednego dźwięku w refrenie albo tonacji wziętej z nagrania. Najpierw ustal, gdzie głos brzmi swobodnie.

Nie zaczynaj od najwyższej nuty, którą da się wydusić. Wygodny zakres kończy się wcześniej: tam, gdzie nadal da się wypowiedzieć tekst bez napinania szyi, unoszenia brody i nagłego krzyku.

Zacznij od głosu, którym mówisz

Powiedz spokojnie: „dzisiaj zaśpiewam tę zwrotkę”. Przeciągnij ostatnią samogłoskę bez podnoszenia głosu. Ten dźwięk nie opisuje całego zakresu, ale leży w jego wygodnej części.

Otwórz Stroik i posłuchaj dźwięków odniesienia. Porównaj je z przeciągniętą samogłoską. Mikrofon Stroika jest do strojenia gitary. Nie obiecuje nazwy Twojego głosu.

Dolna i górna granica, bez forsowania

Od dźwięku mówionego zsuń głos o mały krok i wróć. Powtarzaj, dopóki słowo jest wyraźne. Gdy głos chrobocze, znika albo potrzebuje dodatkowej siły, jesteś poza wygodną próbą. Zapisz ostatni swobodny dźwięk jako dół na dziś.

Wróć do dźwięku mówionego i idź stopniowo w górę. Zatrzymaj się przy napięciu, nagłym cichnięciu albo zadartej głowie. Ostatni dźwięk przed tym miejscem jest ważniejszy niż rekord jednym krzykiem. Jeśli boli, zakończ test. Dobierasz tonację piosenki, nie trenujesz zasięgu.

Teraz przesuń piosenkę, nie głośność

Otwórz Hej sokoły i włącz Kwit, żeby widzieć tekst. Zaśpiewaj jedną zwrotkę w obecnej tonacji. Zaznacz miejsce, w którym głos zaczyna sięgać albo zapadać. Bicia i chwytów jeszcze nie zmieniaj.

Na stronie utworu przełącz Tonację i powtórz tę samą zwrotkę. Adres nie otwiera gotowej tonacji, więc ustawienie robisz w utworze. Gdy piosenka idzie w górę, kapodaster może zostawić znajome chwyty. Samą mechanikę takiego przesunięcia sprawdź później w Morskich Opowieściach: zapisane przejście z F do C pokazuje kapodaster na piątym progu oraz chwyty Am, G, Em i C. Ta karta nie ma tekstu, więc nie służy do głównej próby głosu.

Zostaw ustawienie, w którym niski początek i najwyższe miejsce zwrotki wychodzą bez dodatkowego wysiłku. Wygoda jednej nuty nie wystarczy. Tonacja ma pomieścić cały wybrany fragment.

Obecna, niżej, wyżej

wersja	co sprawdzić	decyzja
obecna	najniższa i najwyższa linijka	punkt odniesienia
niżej	czy dół nadal jest wyraźny	zostaw, jeśli góra odpuszcza
wyżej	czy początek zyskuje swobodę	zostaw, jeśli refren nie napina

Głośniej nie podnosi dźwięku na stałe i nie zastępuje niższej tonacji. Jeśli zwrotka wymaga krzyku, zejdź tonacją albo kapodastrem. Nie forsuj głosu.

Nie ma nagrody za tonację z nagrania. Litery akordów mogą się zmienić. Dobra wersja pozwala dokończyć zwrotkę bez walki. Tego samego ustawienia nie przenoś automatycznie do następnej piosenki: każda melodia ma inny dół i górę.